Nakit ve Birikim

Sigorta Türleri ve Seçimi

Sigorta, hayatınızın en pahalı "umarım hiç kullanmam" harcaması. Tam da bu yüzden karşılaştırmadan imza atmak, primi iki katına çıkarabiliyor ya da tazminat gününde elinizi boş bırakabiliyor. Aşağıda, poliçe karşısında en çok sorulan soruları sırayla ele alıyoruz.

Önce hangi sigorta gerçekten gerekli?

Soru: Bütçem sınırlı, hepsini birden alamam. Sıralama nasıl olmalı?

Genel mantık şu: kaybı telafi edilemeyecek olanı önce sigortalayın. Bir telefonun çalınması can sıkıcıdır ama hayatınızı değiştirmez; ciddi bir sağlık masrafı veya evin geçimini sağlayan kişinin kaybı değiştirir. Bu yüzden öncelik sırası çoğu hanede şöyle oluşur:

  1. Zorunlu olanlar: Trafik sigortası, deprem bölgesindeyseniz DASK. Bunlar tercih değil, yasal zemin.
  2. Sağlık: Kamu güvencesinin üzerine tamamlayıcı ya da özel sağlık poliçesi.
  3. Hayat: Size mali olarak bağımlı biri varsa (çocuk, eş, bakmakla yükümlü olduğunuz ebeveyn) veya devam eden bir krediniz varsa.
  4. Kasko: Aracın değeri, kendi birikiminizle yerine koyamayacağınız bir seviyedeyse.

Üç poliçe yan yana nasıl görünüyor?

Kriter Sağlık Hayat Kasko
Neyi korur Tedavi, ameliyat, tetkik masrafları Vefat/maluliyet halinde yakınlarınızın geliri Aracın kendisi (çarpma, çalınma, yanma, doğal afet)
Primi belirleyen ana etken Yaş, mevcut rahatsızlıklar, anlaşmalı kurum ağı Yaş, teminat tutarı, sigara kullanımı, meslek risk grubu Araç marka-model-yaş, hasarsızlık kademesi, sürücü profili
Ödeme türü Masrafın büyük kısmı, katılım payı düşülerek Sabit, önceden belirlenmiş teminat Hasar tutarı veya aracın piyasa değeri kadar
Yenilemede dikkat Ömür boyu yenileme garantisi var mı? Teminat enflasyon karşısında eridi mi? Hasarsızlık indirimi korunuyor mu?

Adım adım: poliçe seçme sırası

  1. İhtiyacı sayıya dökün. Hayat sigortasında yaygın bir başlangıç noktası, yıllık net gelirinizin 5–10 katı ile kalan kredi borcunuzun toplamı. Sağlıkta ise "yatarak mı, yatarak+ayakta mı" sorusuna cevap vermek gerekiyor; ayakta tedavi primi belirgin şekilde yükseltir.
  2. Aynı teminatı yan yana koyun. Sağlık sigortası karşılaştırması yaparken en sık yapılan hata, farklı kapsamdaki iki poliçenin primini kıyaslamak. Yatarak tedavi limiti, ayakta tedavi hakkı sayısı, katılım payı oranı ve anlaşmalı hastane listesi aynı satırda olmalı.
  3. Anlaşmalı kurum listesini kendi hayatınıza göre okuyun. Ülke genelinde 300 kurum, sizin oturduğunuz ilçede tercih ettiğiniz hastane yoksa bir işe yaramaz. Listeyi il bazında filtreleyin.
  4. İstisnaları okuyun, teminatları değil. Poliçenin gerçek sınırı "kapsam dışı haller" bölümünde yazar: bekleme süreleri, doğum teminatı şartları, önceden var olan rahatsızlıklar, kaskoda alkol maddesi ve anahtar çalınması.
  5. Muafiyet/katılım payı ile primi dengeleyin. Kaskoda muafiyetli poliçe primi düşürür ama küçük hasarlarda cebinizden ödersiniz. Küçük onarımları zaten kendiniz karşılayacaksanız mantıklı; acil fonunuz yoksa değil.
  6. Toplam yıllık maliyeti hesaplayın. Aylık prim × 12 + tahmini katılım payları. Peşin ödeme indirimi varsa, o parayı bir tasarruf hesabında tutmanın getirisiyle karşılaştırmak da anlamlı.
  7. Şirketin hasar tarafını sorun. Provizyon süresi, doğrudan ödeme yapıp yapmadığı, kaskoda anlaşmalı servis ağı. Fiyat farkı küçükse, süreç hızı belirleyici olur.
  8. Yıllık gözden geçirme takvimi kurun. Evlilik, çocuk, kredi kapanması, araç değişimi — her biri poliçeyi yeniden hesaplama sebebi.

Sık yapılan hatalar